Jakarta Aktual
Jakarta Aktual

Berita Aktual dan Faktual

Jakarta Aktual
Jakarta Aktual© 2026
Jakarta Aktual
Jakarta Aktual

Berita Aktual dan Faktual

Kembali ke Wiki
Artikel Wikipedia

Prasasti Salingsingan

Prasasti Salingsingan atau disebut prasasti Kikil merupakan Batu bertarikh 802 Saka pada lempeng pertama, sedangkan lempeng ke dua bertarikh 827 Saka. Prasasti tersebut dikeluarkan oleh Sri Maharaja Rakai Kayuwangi, dan di tambahkan lempeng ke dua pada masa Sri Maharaja Rakai Watukura Dyah Balitung dari Kerajaan Medang.

Wikipedia article
Diperbarui 23 November 2025

Sumber: Lihat artikel asli di Wikipedia

Prasasti Salingsingan atau disebut prasasti Kikil merupakan Batu bertarikh 802 Saka (2 Mei 880 M) pada lempeng pertama, sedangkan lempeng ke dua bertarikh 827 Saka (28 November 905 M). Prasasti tersebut dikeluarkan oleh Sri Maharaja Rakai Kayuwangi, dan di tambahkan lempeng ke dua pada masa Sri Maharaja Rakai Watukura Dyah Balitung dari Kerajaan Medang.

Isi prasasti

Dua lempengan tembaga berukuran 38,5 x 14 cm; yang pertama bertuliskan 11 baris di bagian depan dan 10 baris di bagian belakang; yang kedua bertulisan pada satu sisinya dengan 11 baris tulisan. Lempeng pertama sisi belakang isinya sama dengan lempeng kedua. lsinya dua peristiwa sekaligus. Yang pertama, tahun 802 Saka, tentang peresmian bangunan suci Salingsingan sehingga bagian inilah yang disebut prasasti Salingsingan. Yang kedua, tahun 827 Saka, tentang upacara di desa Kikil Batu sehingga bagian ini yang disebut prasasti Kikil Batu.[1]

Alih Aksara

I. a.

  1. // swasti sakawar~atTta 9uamwilan atus ali}J. bai~akha masa. tithi caturdasi !~napak~a. tu . u . so . wara. tat kala sa9 pailaruhan pu ca
  2. tura mamuat gawai warag ba!J mas tungal brat sangappan kati rambutnya udi payupirak mawanku madanda mapuilcak mas tungal brat sa
  3. flgappan kati masnya udi tig<l_9 kati puo.ya §if maharaja rakai kayuwaili i bhatara i saligsingan ri kana kala san panaruhan dinamakka
  4. n tan katamana dai nilj parai:iakkan muav sikappan halu warak krig patinhalan pa~amm apuy walyan mua!J rumwan sahana
  5. ni~ punpunan nira pandai tambaga gan!ia i pangumulan i han danuan i kamalag-yan i gulu i talaga saprade§a ni mallhu
  6. ju!J karaq taku jati luitan kuninan sunda hujuIA gahga sakweh ni~tumiitinatag nabuat hajya i watati.an i rikann i
  7. '/ muwal)liakan kinon muliha ikan3!} inambil maitinta ya naranya si takas rai kris mull9 rai bancar anu inala
  8. p haji umi.nta ya anak rakai guquhan pu bhaita. naran ni kan~ paraIJakkan srakinam patil} i punsur manurunnakan
  9. ujar haji sa!J maimnjikan pu 1 lugi samgat pa<;lag~ mamw~ aka§a samgat manimpiki pu acu9 mat~qa i manimpiki ri kanas kala
  10. pu suget parujar pi:ililj. tuhan i panaruhan pi 2 wujuk manu rat citralekha i!J imm~ mas punta uiigalJ, waiti matailya
  11. daiya nm anak b~ua sahana nin ataggan s~ pailaruhan ka ba.Qi prayatna rin ujar haji tan wihana saprakara ni~ pana tag

I. b.3

  1. saa panaruhan ramanta i pailaruhan milu mana?ah 0!!! f!:gji pu majat tuha kalary pu Jucira. gusti pu @:tu ti mua pu sudhara
  2. pariujar pu dhiti. winkas pu mukha. wariga pu dayana. tuha warnh pu bama 4 muaD pu ayana. rIDna marata kaki swa~~i. pu uda. - ~ .
  3. tuha gusali pu matra. tuha kala.9 i karr!alagyan pu Santa gusti pu u~~a] parujar pu panja~ . winkas pu parasi. san ra gugur
  4. tuha gusali rama ni sarad. tuha kala!J pu talaga. pu sanka rama ni_£.atha. gusti pu pillul rama ni astira. parujar pu liwu rama ni ra
  5. k~ai:ia. tuha gusali pu saiika r~ ni mU!a. winkas pu bJi rama ni tuilgli. rama marata- pu basa rama ni sanjaya na anu9 hana de sa9 pa
  6. i1 aruhan prayatna rig ujar haji riuniwail) rakryan ma wa~ tan .!_aina ri ataggan sag parlaruhan. sag paii.aruhan at~ pra
  7. marya i ri ya. swasti sakawar~atlta 827 margga~ira masa waturda§i 5 kapak~a mawulu palllll . wr [ha] spati wara ka 6
  8. tk3.la sag tuha gusali bapa ni ika mawam mana?aha i raman ta i kikil watu ma-kabehhan. majaryyakan sira ha~a9nan sawi 7
  9. J patil) i kikil wat~ i rikanaJ} ~la pu kata~ . kalu!) 8 pu dawa. gusti pu ba~lda. winkas pu taliki. rama kaki gati. kaki gunu9. pu jinhi pu
  10. pula. pu kamali. pu parahita. kali 9 i kakaran pu tgul).. winkas pu ekii. hulu tu-ru ~ I O i SUfU tba] WU I l manol.

II. a.

  1. sag pailaruhan rimanta i panaruhan milu manapalJ, ujar haji. pu rnujat tuha kal33 pu lucira. gu~ti pu astati. 1 2
  2. muaJ] pu sudhara. parujar pu dhiti. winkas pu mula. wariga pu dayana. tuhaw:>r~h pu bami muan pu ayana. rima ma
  3. rata kaki swa~ti. pu uda. tuha gusali pu matra. tuha kalas i kamalagyan pu §anta. gusti pu undal. parujar pu pu
  4. 'f:ija!J. winkas pu0

parasi. sau ra gugur. tuha gusali rama ni 1 3 sarad tuha kala1J pu talaga. pu sanka rama ni catha gusti pu pinul rama ni

  1. astira. parujar pu liwii rama ni raksal)a. tuha gusali pusanka rama ni miila . winkas pu hli rama ni turigu. rama maratapu basa rama ni sa
  2. rtjaya. na anu9 ~ana de Sll!) pailarup.an prayatna ri9 ujar haji iluniwai!nakryan mawanua tan tama ri ataggan sau panaruhan
  3. s~ pariaruhan atal} pram-aria i ri ya. swasti sakawarsatTta 827 marggafoa masa. tithi caturdaSi k~si:ia. ma. pa. WJ . wa
  4. ra tatkfila s~ tuha gusali rama i:ii iKa mawail} managaha i rii.inanta i kikil batu

makabaihan majaryyakan sira hapa

  1. nan. patil). ri kag kala pu kat~ rama ni dawa. kalaIJ pu gub~. gu~ti pu bap<fa. winkas pu pradu. rama kaki ati. kaki
  2. gunu9. pu jintI pu kamala. pu kamali. pu parahita. kalu 14 i kakaran pu tgul,t

winkas pu ika. hulu turus i suru tba

  1. 1 pu manol.

Referensi

  1. ↑ Boechari. 1985-86. Prasasti koleksi Museum Nasional, vol. 1. Jakarta: Proyek pengembangan Museum Nasional.

Bacaan pendukung

  1. Oud-Javaansche Oorkonden – JLA Brandes
  2. Fungsi Gunung Bromo pada Masyarakat Jawa Kuna Pada Masa Sindok – Ismail Lutfi
  3. Sejarah Nasional Indonesia: Zaman Kuno Mpu Sindok – Wibowo
  • l
  • b
  • s
Prasasti di Indonesia
Jawa
DIY
  • Abhayagiri Wihara
  • Cebongan
  • Dawangsari
  • Humanding
  • Haralingga
  • Kalasan
  • Kiringan
  • Lintakan
  • Ngejaman Keben
  • Pananggaran
  • Rumwiga I
    • II
  • Sumundul (Kedulan)
  • Siwagrha
  • Salimar I
    • II
    • III
    • IV
  • Sinaguha
  • Timbangan Wungkal
  • Tulang Er
  • Wuatan Tija
DKI Jakarta
  • Perjanjian Sunda
  • Pintu Air Manggarai
  • Tugu
Banten
  • Batu Tulis Muruy
  • Cidanghiang
  • Kaki Kiri Nyoreang
Jawa Barat
  • Daftar:
  • Astana Gede
  • Batutulis
  • Ciaruteun
  • Cikajang
  • Cikapundung
  • Galuh
  • Huludayeuh
  • Jambu
  • Kebantenan
  • Kebon Kopi I
    • II
  • Mandiwunga
  • Muara Cianten
  • Pasir Awi
  • Pasir Datar
  • Rumatak
  • Sadapaingan
  • Sanghyang Tapak
Jawa Tengah
  • Daftar:
  • Anggehan
  • Bulai
  • Candi Angin
  • Canggal
  • Er Hangat
  • Gilikan
  • Gondosuli
  • Guntur
  • Gunung Wule
  • Humanding
  • Jayapattra
  • Kaduluran
  • Kamalagi
  • Kasugihan
  • Landa
  • Kayu Ara Hiwang
  • Kayumwungan
  • Kelurak
  • Kinewu
  • Kwak I
    • II
  • Luitan
  • Mangulihi
  • Mantyasih
  • Marsmu
  • Munduan
  • Munggu Antan
  • Ngabean III
  • Ngadoman
  • Ngruweng
  • Pakubuwana X
  • Palepangan
  • Pananggaran
  • Plumpungan
  • Poh Dulur
  • Rabwan
  • Raja Sankhara
  • Rajasanagara
  • Ramwi
  • Ratawun
  • Rukam
  • Salingsingan II
  • Sang Pamgat Swang I
    • II
    • III
    • IV
  • Sojomerto
  • Sri Ranapati
  • Sumundul
  • Supit
  • Syiwagrha
  • Telang
  • Timbangan Wungkal
  • Tri Tepusan
  • Tukmas
  • Tunahan
  • Wadu Tunti
  • Wangwang
  • Wanua Tengah I
    • II
    • III
  • Wayuku
  • Wihara I Wunandaik
  • Wukiran
  • Wurutunggal
  • Wutit
Jawa Timur
  • Daftar:
  • Adan-adan
  • Alasantan
  • Anjuk Ladang
  • Balingawan
  • Bameswara
  • Bangle
  • Banjaran
  • Batur
  • Bendosari
  • Camundi
  • Cane
  • Condrogeni I
  • Cunggrang
  • Dinoyo
  • Garaman
  • Geneng
  • Gondang
  • Gosari
  • Gulung-Gulung
  • Hering
  • Horren
  • Jaring
  • Jepun
  • Jeru-Jeru
  • Jiyu I
    • III
  • Jombok
  • Kaladi
  • Kalimusan
  • Kamban
  • Kambang Putih
  • Kampak
  • Kamulan
  • Karangrejo
  • Katiden I
    • II
  • Kedengan
  • Ketanen
  • Kudadu
  • Kuti
  • Kusmala
  • Lawan
  • Lemahabang
  • Leran
  • Linggasuntan
  • Malenga
  • Manjusri
  • Marimbong
  • Masahar
  • Mataji
  • Mleri
  • Mruwak
  • Mula Malurung
  • Muncang
  • Ngantang
  • Nglebak
  • Padlegan
    • I
    • II
  • Paguhan
  • Palah
  • Palebuhan
  • Pamwatan
  • Pandan
  • Paradah
  • Pasar Legi
  • Patakan
  • Pelem
  • Petak
  • Poh Rinting
  • Prapancasarapura
  • Pucangan
  • Purwokerto
  • Ranu Kumbolo
  • Renek
  • Salingsingan
  • Sangguran
  • Sapi Kerep
  • Sapu Angin
  • Sarwadharma
  • Sine
  • Singhasari 1351
  • Sukabumi
  • Sukamerta
  • Taji
  • Tanda Rakryan
  • Tija
  • Tengaran
  • Tinulad
  • Turun Hyang
  • Wwahan
  • Wide
  • Wotan
  • Wurandungan
  • Wurare
Sumatra
Aceh
  • Minyetujoh
  • Neusu
Jambi
  • Karang Berahi
  • Muarojambi
Kepulauan Riau
  • Pasir Panjang
Lampung
  • Dalung Kuripan
  • Hujung Langit
  • Palas Pasemah
  • Ulubelu
Bangka & Belitung
  • Kota Kapur
Sumatera Barat
  • Daftar:
  • Ambetra
  • Amoghapasa
  • Bandar Bapahat
  • Batusangkar
  • Ganggo Hilia
  • Kuburajo I
  • Prasasti Kuburajo II
  • Lubuk Layang
  • Ombilin
  • Padang Roco
  • Pagaruyung I
    • II
    • III
    • IV
    • V
    • VI
    • VII
    • VIII
    • IX
  • Paninggahan
  • Pariangan
  • Ponggongan
  • Rambatan
  • Suruaso
Sumatera Selatan
  • Baturaja
  • Kambang Unglen I
  • Kedukan Bukit
  • Leiden
  • Talang Tuwo
  • Telaga Batu
Sumatera Utara
  • Batugana I
  • Lobu Dolok I
    • II
    • III
  • Lobu Tua
  • Raja Soritaon
  • Sitopayan I
    • II
  • Sutan Nasinok Harahap
Bali & Nusa Tenggara
Bali
  • Babahan
  • Bebetin
  • Blanjong
  • Pandak Badung
  • Panempahan
  • Pujungan
  • Sembiran
  • Tumbu
NTB
  • Wadu Pa'a
  • Wadu Tunti
Kalimantan
Kal-bar
  • Batu Sukadana
  • Pasir Cina
  • Pasir Kapal
Kal-tim
  • Lesong Batu
  • Yupa
Sulawesi
Sulawesi Utara
  • Watu Pinawetengan
Kepulauan Maluku
Papua
Lihat pula: Daftar Prasasti di Indonesia, Museum Taman Prasasti, Prasasti Internasional

Bagikan artikel ini

Share:

Daftar Isi

  1. Isi prasasti
  2. Alih Aksara
  3. Referensi
  4. Bacaan pendukung

Artikel Terkait

Daftar prasasti di Nusantara

Saka (880 M) Prasasti Salimar III tahun 802 Saka (880 M) Prasasti Salimar IV tahun 802 Saka (880 M) Prasasti Salingsingan tahun 880 M Prasasti Sang Pamgat

Prasasti Salingsingan II

Prasasti Salingsingan II berangka tahun 804 S (882 M), prasasti ini juga biasa disebut dengan nama prasasti Indrakila, berisi tentang Sima, yaitu peresmian

Prasasti Yupa

Prasasti Peninggalan Kerajaan Di Indonesia

Jakarta Aktual
Jakarta Aktual© 2026